Skip to Content
Amb la bisa, lava ta camisa; amb l'autan, còi ton pan.

Recèrca per categorias

Categorias
santat/accident
Una vanèla (una lassièira) lo trapèt que li copèt las cambas.
De quand en quand lo malaut sospirava gròs, que patissiá.
La tintura d'arnicà es utilizada per las contusions (macaduras).
Un pauc totes los Fontans patisson d'insufisença cardiaca.
Lo malviure li boleguèt lo malèsser e aquò lo desvarièt.
Me sentissi un pauc patraca uèi matin (aqueste matin).
Roman èra plan malaut, s'enseguèt que ne defuntèt (ne moriguèt).
Quand se reviscolèt agèt perduda tota sovenença de l'accident.
L'oncle, una virada de sang li copèt lo fial de la vida.
Lo mètge li diguèt que son mal èra un accident vascular.
Es pas malaut malaut, mas a pas ges de vam (de coratge).
Dins lo temps utilizavan de sangsugas per tirar de sang.
De tròp s'esperforçar s'espetèt la tèla (trapèt una ernia).
Me soi facha una brava entalha (me soi fòrça talhat).
Moriguèt a causa de son fetge parpalholat (tuberculós).
Quand vegèt lo malparat (lo perilh) quitèt de fumar.
Elisa se trapèt un raumàs carabinat (fòrt consequent).
Lo carbon (lo carboncle) es una malautiá infecciosa.
Consí vas? - Me carregi (me rebali) : vau entre pauc e mens.
Ai la caganha: ai la foira / ai la diarrèia / ai la correnta.
Son accident lo clavelèt al lièch per doas setmanas.
Lo mètge (medecin) li escotèt lo pitre (l'auscultèt).
Se clinèt (s'enclinèt) sul malaut per l'auscultar.
Un acomolòfi (encombrament) de gases li balonava lo ventre.
Un malaut totjorn jagut finís que s'anquilòsa (que s'engordís).
Aquel dròlle a pas ges (pas brica) d'apetís: deu èsser malaut.
Manquèt a (cugèt de) se desrenar (se rompre los rens).
Soi cansat: soi abenat / soi plan las / plan fatigat.
Tombar de caps vòl dire tombar de morres (cap primièr).
Ai pas cap de cotèl : ai pas de cotèl, soi sens cotèl.
En occitan « coqueluche » se ditz raumàs aucaire.
Lo raumàs aucaire es una tos quin tosa fòrt contagiosa.
Una consulta (prescripcion) medicala, qual la pòt legir?
Cal que sa femna se cargue de debasses de contencion.
Se cal pas trufar d'una persona contrafacha (estropiada).
D'unes trabalhs amodan (son causa) de corbaduras.
Cugèt (manquèt a) còrfalir de lassièira per la carrièira.
La Corina èra tota corfonduda (còrmacada) de dolor.
Còrfalir vòl dire afalhocar, s'estrementir, s'estavanir.
La nenòta malautissa gemegava a vos còrfendre (còrferir).
De cabussar, lo dròlle se coronèt (se nafrèt lo genolh).
Ai un mal de tripas (un mal de ventre) que Dieu te'n garde.
Lo medecin dona pas bon d'aquel malaut (l'a condemnat).
Aquela plaga amassa (acampa / fa un abscès de poire).
Patir de disuria vòl dire pissar forcarut / pissar doble.
Aver la foira es aver la caganha / aver la correnta / èsser desrengat.
Un acomolòfi intestinal es una oclusion intestinala.
D'unas personas son auto-immunízadas contra la gripa.
Seriá estat plan malaut, ço dison, malaut a la mòrt.
Vendrai quora que siá, levat que tornèssi tombar malaut.
Truquèt un ròc qu'aviá pas vist e s'alastrèt (s'espatèt).
La òtain) ">Catarina es allergica als acars, a la posca e al pollèn.
L'adobaire li marguèt (li metèt en plaça) l'òs desmargat.
A dich de forçar (de forçar tròp), se trapèt una ernia.
S'amalautís (ven pus malaut) cada jorn un pauc mai.
La malautiá a plan amendrida (diminuida) sa resisténcia.
Sas fòrças se son tant amendridas que se lèva pas pus.
S'es amostelit : es vengut magre coma una mostèla.
Tornat a l'ostal, sa femna malautejava (èra malauta).
Es plan malaut: lo medecin (lo mètge) ne dona pas bon.
Ne pòdi pas mai: ne pòdi pas pus (soi las que jamai).
Lo malaut s'afreulís (s'afeblís) un pauc mai cada jorn.
Bendar una plaga es l'enrodar d'una benda (d'un bendatge).
La Beneseta aviá un bendèl blanc sus l'uèlh drech.
L'artriti es una inflamacion aguda o cronica de las articulacions.
Los dets de la mameta son desformats per l'artròsi.
S'assuquèt (s'esterrassèt / s'estarrussèt) en tombant d'un arbre.
Aquel accident afrós nos aterrèt (nos terrassèt) a totes.
Los muscles d'un paralisat s'estequisson (s'atrofian).
Pòdi pas córrer (caminar), qu'ai una camba que me dòl.
Ai las crèbas : soi crebat (soi abenat / ne pòdi pas pus).
De lo véser patir aital èra un crèbacòr que se pòt pas dire.
Una crebadissa es un dels tèrmes populars per dire ernia.
Limpèt sus una pèl de banana e cabussèt per la carrièira.
Soi arredut (abenat / fòrt las / fòrt cansat / fòrt fatigat).
Soi talament arredut (abenat) que ne pòdi pas pus!
Me pòdi pas arrossegar (rossegar) : me pòdi pas rebalar.
Ai decelada (ai remarcada) la lassièira de ma femna.
Una crisi de raumatismes. Crisi de fetge. Crisi de nèrvis.
Se curar un uèlh es se crebar un uèlh (pèrdre un uèlh).
Per se desenraucar (per plegar d'èsser rauc) faguèt un brutlèu.
La dròga desgrada l'òme; l'alcoòl atanben mai o mens.
Se desloguèt (se demarguèt) lo nosèl del det de l'anèl.
Per desmacar una nhòca (una macada), te tires pas de l'amicà.
Se desonglèt (perdèt una ongla) de s'arrapar per la paret.
L'òme pòt trapar la brucelòsi del bestial boín (bovin).
La nhòca (macadura) se desmaquèt l'endeman matin.
Una nhòca es una equimòsi (marca facha per un còp).
Aviá una dentada (còp de dent) de can per la camba.
Aquel paure Simon s'anequeIís (s'acanteIís / deperís).
D'èsser estat calomniat ne faguèt una depression nerviosa.
Li desaconselhèri de fumar tre la debuta, mas en van.
Se desabituèt (se desacostumèt) de fumar plan tròp tard.
Se desapetissèt (perdèt l'apetís) tanlèu tombar malaut.
La Melia èra tota desbigossada (desancada / estropiada).
Lo dròlle s'espatèt per la carrièira que se podiá desrenar.
Èsser desrengat es un biais de dire « aver la foira ».
Lo mètge li demandèt de desrompre (de copar) lo vin que beviá.
La diabèta es una malautiá grèva e de mal endurar.
Lo còl me dòl vòl dire: me dòli del còl (ai mal de còl).
La Luciana s'èra ja estada dolguda d'aquela dolor.
Se drogar es prene de dròga o tròp de potingas.
Un droguista vend de substàncias quimicas de tota mena.
Un potingaire (un farmacian) ven de potingas medicinalas.
D'unes còps (de còps / a passadas) l'Adèla s'estavanissiá.
S'estavanir (afalhocar) vòl dire pèrdre coneissença.
S'estavaniguèt quand vegèt que lo sang pissava (rajava).
Un eczemà es sovent de mal endurar e de mal garir.
Manquèt a morir (cugèt morir) d'una efusion de sang.
Per eliminar las toxinas, lo Règis beviá fòrça aiga.
Lo mètge li diguèt qu'aquela bonha se sonava un ematòma.
S'emboiriquèt (s'embarrassèt l'estomac) amb de prunas.
Lo mètge diguèt a la Gisèla qu'aviá un emfisèma pulmonar.
Lo Valèri una emocion tròp fòrta lo desparaulèt a vida.
Lo vesin Remesi patís d'emofilia (d'emorragias a repeticion).
Enraumassats, èrem sonhats amb d'emplastres (de cataplasmas).
Demòra tot imperit (sens cap de vam) aquí, al del fuòc.
Foguèt embomiat : agèt un uèlh curat / perdèt un uèlh.
Lo malaut es aquí tot encrocat (acoconat) al del fuòc.
Soi pas endenhós (mas plagas s'endenhan pas, s'enfèctan pas).
Ai una dent que s'endolentís (ai una dent que me dòl).
Per s'endormir, lo malaut se preniá un endormitòri.
Un endormitòri (una endormidoira) es una potinga per dormir.
La plaga del Justin s'enfectèt, qu'èra endenhós de natura.
Endenhós, endenhosa : que sas plagas an tendéncia a s'enfectar.
S'enferrar o s'enclavelar : s'espintar un clavèl dins lo pè.
Me soi enfleumat (ennasicat) : ai trapat un raumàs de cervèl.
S'enfoirar es trapar la foira (la caganha, la diarrèia).
S'enfoirar vòl dire tanben se passir amb una gisclada de diarrèia.
M'enfregiguèri (trapèri freg) sens me'n mainar (trachar).
S'engamar (se gamar) es s'enraucar (venir rauc o venir afòn).
Me soi ensidernat (enchifrenat) : ai trapat un raumàs de cervèl.
La cataracta entèla (trebola) los uèlhs dels que ne patisson.
Me soi facha una entòrsa (una estrefalida) al drech.
Lo paure diable es plan entravat (plan estropiat, plan infirm).
Un raumàs lo cal pas tròp esventar (l'expausar al corrent d'aire).
Lo Renat trapèt una epatiti (una inflamacion del fetge).
Lo mètge (medecin) ditz que l'Ernestina patís d'erotomania.
Avpas-qu'un-uèlh es l'escais d'una persona d'un uèlh curat.
L'escarlatina la trapèri a la Comunal a, coma totes los autres.
Lo cat a escarraunhada (plan engraunhada) la Luceta.
Lo mètge (lo medecin) li diguèt que patissiá d'escleròsi.
Quicòm d'escosent amoda (bolèga) una sensacion de cremadura.
L'escosentor de sa plaga fasiá cridar l'accidentada.
Me soi estat escrifadas (engraunhadas) las cambas a de remes,
Esglasiada (espaventada / terrorizada) la Victorina afalhoquèt.
Lo mètge li demandèt d'espaçar la presa dels dos remèdis.
Lo paure vielhòt s'espatlèt (tombèt sus una espatla).
A dich (a fòrça) de patir, anèt trapar un especialista.
S'espeitrinèt (s'esgargamelèt) per bramar: « Al socors ! »
Una plaga qu'amassa (que fa abscès) espingueja (lanceja).
Foguèt espitalizat per una espliniti (inflamacion de la (s.f.sangflac /

ausardariá / audàcia / front / impudéncia. (e non pas topet (fr.)

Te propausi aquò e as la mèlsa de refusar ? ">mèlsa).
Nafrada, sa man esquèrra n'es venguda espompida (bodenfla).
Limpèt sul glaç e tombèt d'esquinas (sus l'esquina).
Soi estanc : soi arrendut, soi abenat, ne pòdi pas mai.
Per estancar lo flux de sang li calguèt far un garròt.
Pèdescauça sus aquel ponde de sapin, t'estarenglaràs.
S'estarenglar es s'espintar una estarengla per un o una man.
De tombar de la teulada s'estarrussèt e ne moriguèt.
L'Andriva, après un estat d'exaltacion, es en depression.
L'estat de la nòstra menina rança es, pel moment, estacionari.
S'estavaniguèt (perdèt coneissença) a la vista del sang.
Lo pebre fa esternudar, un raumàs de cervèl atanben.
S'estofar o s'estofegar es èsser sufocat, pèrdre l'alen.
L'Esteveneta s'es estòrsa la man (s'es torceguda la man).
Una estrefalida es una estòrsa (una estorcion) d'articulacion.
Me soi estrefalida (me soi estòrsa / me soi virada) una cavilha.
Me soi copat lo det (me soi entalhat ; lo me soi pas trencat).
Lo mètge (lo medecin) ditz que lo malaut es pas per morir.
S'estripèt la ventresca d'aver tròp forçat (trapèt una ernia).
Estropa-me la cavilha, que la me soi estrefalida (estòrsa).
Se cal pas esventar (prene freg) quand òm a de fèbre.
S'estavanir (afalhocar / se trapar mal) es pèrdre coneissença.
Reviscolar es desrevelhar una persona estavanida (afalhocada).
Per reviscolar l'Onorina li faguèron respirar de vapors d'etèr.
Dison que pòt pas evacuar (anar del còrs / se solatjar).
Lo mètge li recomandèt d'evitar la sal lo mai possible.
Li maquèt un artelh, mas o faguèt pas exprèssament.
Lo cirurgian li extirpèt completament sa tumor meissanta.
Lo nafrat perdiá son sang per l'artèria femorala d'una cuèissa.
E mai s'avèm una santat de fèrre sèm pas brica de fèr.
Ai lo fetge que se quilha, coneissi que quicòm m'a pesat.
Un fibròma es una tumor benigna (non cancerosa).
Una ficha (un festuc) s'es espintadajos aquela ongla.
Lo Màrius es pas fièr (es pas flame) : es pas en bona santat.
Ten-te fièr ! : ten-te galhard / pòrta-te plan / bona santat!
Un filet de sang s'escapava (rajava) de sa nafradura.
Lo mètge diguèt a la maire que lo caliá operar per una fimòsi.
Una fimòsi es l'estrechiment de l'orifici del prepuci.
Me sentissi flac (inchalhent), ai pas enveja de far res.
La Flaviana a una flebiti (inflamacion d'una vena de la camba).
Un flegmon es una inflamacion purulenta (que ne vina de poire).
Lo papà trapèt una fluxion de peitrina e ne moriguèt.
Foirar vòl dire aver la caganha (aver la diarrèia / la correnta).
De soslevar un fais tròp pesuc, lo Valèri se forcèt lo ventre.
Pissava forcarut, qu'aviá de problèmas de prostata.
Se faguèt una fractura (se copèt la camba) a la tíbia.
La Patrícia agèt a patir d'una grossesa extra-uterina.
Aquel accident grèu li foguèt funèst, que ne moriguèt.
Lo Galibèrt se sabiá téner galhardet (en bona santat).
Li copèron la camba drecha, qu'èra tota gangrenada.
La gangrena li a ganhada tota la camba e tota la cuèissa.
Riscaretz pas res, que seretz garentit contra tot accident.
Lo Gervasi a pas ges de vam: a pas brica de coratge.
De cachar l'abscès (l'amàs), un gèt de poire ne gisclèt.
L'oftalmològ diguèt a Claudina qu'aviá un glaucòma.
Lo mètge (lo medecin) li diguèt qu'aviá pas pro de globuls roges.
Lo remèdi, glop per glop, tombava del comptagotas.
La nòstra vesin a la Loisa a un goitre (tumor del còl).
Un grabatari es qualqu'un condemnat al lièch per sa malautiá.
Una grafinhada de boisson negre se pòt endenhar (enverinar).
Boissons, romes e cats grafinhan (engraunhan / grifan).
Una granolhada es un engorgament de la gargamèla.
Un granulòma es una tumor pichona de forma redonda.
Una grapassa es una rampa (la paralisi d'un muscle).
Lo nadaire trapèt una grapassa que manquèt a se negar.
Sa tumor es pus grèva (maligna) que çò que cresiam.
Una grossor es una tumor que se'n cal mesfisar.
Ai la pata guèrlha (ai la man esquèrra) que me dòl.
L'idra del sidà degun la sap pas pas encara mestrejar.
Moriguèt d'una idrocucion (mòrt subta dins l'aiga).
Es aquí, al del fuòc, tot imperit (tot malautís).
Qualqu'un d'incontinent es incapable de se reténer de pissar.
Deu incubar (coar) quicòm de grèu (meissant), qu'a fòrça fèbre.
Ai una dolor intercostala (entre las còstas) que me fa patir.
Una injeccion intramusculara es pas ges de mal far.
Una injeccion intravenosa es, lèumens, de pus mal far.
Autres còps la medecina utilizava fòrça la tintura d'iòde.
Lo mètge ditz que lo nòstre dròlle serà un iperactiu.
L'oftalmològ diguèt a la Gisèla qu'èra ipermetròpa.
Una ipermetropia es una anomalia (anormalitat) de la vision.
Patir d'ipertension es patir d'una tension tròp fòrta.
Per demorar linja, la Jaumelina fa un regim ipocaloric.
Ipocaloric vòl dire que con da pers. del sing. Ten-lo coma cal. ">ten un pauc mens de calorias.
Una tumor irreductibla pòt pas èsser mestrejada per res.
Una plaga infectada es una plaga qu'amassa (que fa abscès).
Lo mal de la tèrra es una malautiá que se sona epilepsia.
Quand un amàs (un abscès) lança (fissa), marca qu'amadura.
Una laringiti es una inflamacion de la laringe (cima de la garganta).
La lassièira lo trapèt après caminar tres o quatre oras.
Li injectèron un lavament, qu'èra bravament constipat.
Loíset finiguèt que se liberèt de l'esclavatge del tabat.
Un lipòma es una tumor adiposa (graissosa) jos la pèl.
La liposuccion es l'aspiracion de subrecarga graissosa.
Alunha-te d'aquí al pus lèu que la paret se va esbudelar!
Una macada (una macadura) es una nhòca (una equimòsi).
Una equimòsi se sona tanben un blavairòl (una taca blava).
Macar vòl dire amodar una equimòsi o còrmacar (còrcachar).
De cabussar se maquèt los genolhs (se nafrèt los genolhs).
Prenguèt mal, çò que li amodèt un brave mal de costat.
Lo mal blanc: las aftas (ulceracions pichonas dins la boca).
Lo mal caduc (lo mal de la tèrra) se sona l'epilepsia.
Lo mal caud es la fèbre tifoída que revèrta un pauc la del tifus.
Malautejar: èsser malautís (èsser plan sovent malaut).
Lo Ramond, l'avèrn totjorn conegut malgalhard (malautís).
Una manca d'atencion foguèt la causa de l'accident,
Manquèt una lòca (un gra d'escalièr) e rebordelèt.
«Consí vas? - Agachi de me manténer entre pauc e mens. »
Lo vesin aviá una tumor maligna (una tumor cancerosa).
Una mamiti es una afeccion inflamatòria d'una mamèla.
Macassiu! me soi cremada la man, e mai que me dòl!
Una cremadura / una cremor / una cremason es una brutladura.
Limpèt sus una pèl de banana e cabussèt per la carrièira.
La tintura d'arnicà es utilizada per las nhòcas (contusions).
Se faguèt arpissar (engraunhar) per una rome caínassa.
Una arpinada de crupàs (de catàs) li laurèt la man.
Es arrauquesit (enraucat / vengut rauc) a poder pas parlar.
Aquel dròlle a pas ges d'apetís, se poiriá que siá malaut.
Un climat caud e umid anemia aicisèm (fòrça / bravament).
Un malaut totjorn jagut (aliechat) finís que s'anquilòsa.
S'espatèt (s'aplatussèt) dins las fangas sens se far mal.
Aviá los ucles (los uèlhs) inexpressius de qualqu'un de malaut.
Sens capèl, al grand solelh, traparàs una insolacion !
Una insufisença cardiaca es una manca de fonccion del còr.
Patir d'ipertension es patir d'una tension tròp fòrta.
Me pòrta pena (me pòrta penassa) de contunhar, que soi las.
La nolença (la bona sentor) montanhenca lo reviscolèt.
Aquel canhàs la mordiguèt pel pompilh (pel gras de la camba).
Se marfondiguèt (se sanglacèt) d'una beguda d'aiga-nèu,
Trapèt un brave raumàs que i se marguèt una bronquiti.
La melissa (la citronèla) es una planta medecinala.
La melissa oficinala se ditz (se sona) tanben l'abelhana.
L'espitalizèron ben, mas lo paure diable foguèt pas operable.
Lo paure diable de Justin a perdut l'orèmus (a perdut lo cap).
L'espitalizèron, que patissiá d'una obstruccion intestinala.
Es passat lo dich que las infirmièiras li donan de morfina.
Aquela canhassa lo nafrèt (lo mordiguèt) pel pompilh.
Agèt un còp de sang (un atac / una ataca) e foguèt paralisat.
La paralisi de sa man drecha lo desajudava bravament.
Non manja ni beu (manja pas ni beu pas), o portarà pas luènh.
Los mètges te prenon pas lo mal, mas lo pòrtamoneda.
Lo malaut a pas bona mina, que sa cara es fòrt cavada.
Lo mètge li recomandèt de despassar pas la dòsi minimala.
Lo mètge (medecin) li diguèt qu'aviá fach un infart del miocardi.
Una brava (longa) passejada te farà passar lo mal de cap.
Me sentissi un pauc patraca (malfotut) aqueste matin.
D'un pauc mai se negava : manquèt a se negar / se cugèt negar.
Los Boscairòls èran totes paumonistas de paire en filh.
Lo mètge (lo medecin) li auscultèt lo pitral (la peitrina).
Patissiá de bresegas (d'aftas) al paladar (al cèl de boca).
Lo rèirepepin (lo pepin rance) èra palficat (paralisat) de dolors.
Trapèt paur, n'agèt de palpitacions e s'estavaniguèt.
Trapèt un brave paludisme en Africa que ne cugèt morir.
La penicillina a salvats, salva e salvarà fòrça malauts.
L'artròsi es una afeccion cronica de las articulacions.
I a un brieu que lo Matieu penja de l'ala (qu'es malautís).
Trapèt una peritoniti aguda septica que ne moriguèt.
Èra clavat al lièch per una fèbre perniciosa (malsana).
Un eczemà es sovent de mal endurar e de mal garir.
Manquèt a morir (cugèt morir) d'una efusion de sang.
Sus un freg s'atudèt ma votz (sus un freg perdèri ma votz).
La Belugueta s'electrocutèt amb son secador de pel.
Per eliminar las toxinas, lo Julian beviá fòrça aiga.
Dins la familha, patisson totes de pissadoça (de la diabèta).
Un pissament de nas es pas, lèumens, quicòm de plan grèu.
Lo papeta fa pas que pissolejar, probable que sa prostata ...
Se planh (se lanha) que lo cap li dòl (qu'a mal de cap).
La cara del paure malaut se plomba de mai en mai.
D'unes còps (de còps / a passadas) l'Adèla s'estavanissiá.
Una tumor (o una plaga) qu'amassa se confla de poire.
Lo mètge li diguèt que patissiá d'una subrecarga ponderala.
Ai ponhat (ai tardat) a te far responsa, qu'èri malaut.
Ai un amàs que me ponheja (que me lançeja / que me fissa).
Se faguèt ponher (fissar) per una vipèra e ne moriguèt.
Li sarrèron la camba entre doas postarèlas (dos postilhs).
Las practicas d'un mètge es la clientèla d'un medecin.
La tombada d'un mètge es l'espandi de sas practicas.
Lo pronostic del mètge dona pas bon d'aquel malaut.
A propaus de ta femna (quant a ta femna), consí va ?
D'aprene qu'aviá trapat lo sidà acabèt de lo prostrar.
Quand una plaga te prusís (t'escòi) marca que garís.
Lo mètge lor diguèt que lor filha patissiá d'una psicòsi.
Despuèi son accident, Loíset fa tres-quatre (garreleja).
La rampa (lo vel) de pels uèlhs se ditz la cataracta.
Lo raumàs griule se ditz atanben lo raumàs aucaire.
Qualqu'un de malautís da pers. del sing. Ten-lo coma cal. ">ten recabussat de tombar malaut.
Amb lo temps, una tumor mala risca fòrt de recadelar.
Sa tumor a tornat recopar (a représ un còp de mai)
Se trapèt una refregida (un freg) que se'n remetèt pas.
Li an plan regambilhada (adobada) la camba copada.
Quita pas de remastegar lo perqué de son accident.
Bravament enraumassadassa quitava pas de remifar.
Aquela potinga (aquel remèdi) lo remontèt (lo requinquilhèt).
Tròbi qu'es estada lèu requincada (requinquilhada).
Fin finala, son pas espesses los que rescapan al sidà.
Tomàs aviá una tumor, mas se resolguèt espontanèament.
Se ressentís (encara patís) de son operacion a còr obèrt.
La malauta condemnada finiguèt que se restabliguèt.
Probable que sa marrida santat resulta d'aver tròp fumat.
Una gota d'aigardent la faguèt revenir (la reviscolèt).
Rodolèt (rebordelèt) los escalièrs e se copèt un braç.
Se sap condemnat: coneis que los mètges ne donan pas bon.
Son accident, n'es estat salvat, mas de ranfina (tot bèl just).
A trapat un brave sanctus (un brave còp), mas se n'es tirat.
Nadala èra tota sangbeguda (aviá perdut fòrça sang).
Se sanglacèt d'una beguda d'aiganèu dins una semal.
Ennasicat (enfleumat) que soi, sentissi pas cap d'odor.
Lo sèti de la dolor es pas totjorn de bon dessobtar (descobrir).
La paura dròlla patissiá de sidolas a las mans e als pès.
Tombèt en sincòpi (s'estavaniguèt) per la carrièira.
Una persona fòrt autistica se pòt pas gaire socializar.
Demorèt estavanida un moment, estirada sul pelsòl.
Son amàs (son abscès) se solguèt tot sol dins l'afar de dos jorns.
Ai aguda una brava somsida (siái estat plan malaut).
Lo mètge te sonha, aquò rai, mas un mètge te pren pas lo mal.
Li desrabèt la subredent que se cavalejava sus una autra.
Fa pas bon far de subreviure quand òm es estropiat a vida.
Vèni sulcòp, que ton paire es tombat d'un còp de sang.
Foguèt dessegondat, talament tant que ne tombèt malaut.
Se faguèt una brava talhada pel det gròs amb la cotèla.
Al malaut li balhèron un tantet (un pauquet) de bolhon.
Dison que malauteja, mas ça que la da pers. del sing. Ten-lo coma cal. ">ten pas encara lièch.
Aquò fa plan doas setmanas que teni un brave raumàs.
Lo malaut o portarà pas luènh, qu'es en fasa terminala.
Es passat lo dich qu'es estat terrassat per un mal de costat.
Lo cap li doliá e las aurelhas li tindavan del matin al ser.
La tintura d'iòde èra lo remèdi passapertot dels ancians.
Utilizar de tiras-sang (de leujas / de sangsugas) es passat de mòda.
Après arrestar de fumar tossinegèt encara un fòrt brieu.
Òc-ben! aqueste còp, a la Veronica, li an facha la totala.
Faguèrem traça dins la nèu, que lo mètge poguèsse venir.
A trallat (s'es remenat) tota la nuèch, qu'aviá de fèbre.
Una transfusion de sang contaminat lo faguèt morir.
Es vengut plan trist (plan trace) despuèi qu'es malaut.
Mesfisa-te, que ta plaga a plan mina de far ulcèra !
Ai la dent ulhal (la dent de l'uèlh) que me dòl quicòm!
Totes los dròlles del vilatge an trapat lo raumàs ucaire.
Deu èsser estat malaut, qu'a bravament tombat de ventre.
Lo verdicte del mètge donava pas bon de la malauta.
La malauta preniá de bolhon de vermicèli (de fidèus).
Après èsser estat malaut, Ramon aviá pas de veta (aviá pas vam).
Jutja-te (pensa-te) ! vendrà pas, qu'es enraumassat.
Sa plaga s'endenhèt, qu'èra bravament (fòrt) endenhós.
Ten pas lièch mas es pas fièr, pròva que quicòm lo trabalha.
Vièlha qu'es, son mal de costat qual sap se lo virarà ?
Agèt las cambas desondradas per un espet de mina.
Sa nafra s'endenhèt e la cangrèna finiguèt que i se marguèt.
Ço di son (es passat lo dich) qu'auriá trapat lo sidà.
Ni per totes la n'aver pregada, s'èra pas volguda anar aliechar.
Al malaut li calguèt doas setmanas per tornar prene pòrre.
Podiái pas endevinhar que se foguèsse copada una camba.
Malauta, sa femna o èra despuèi de temps, mas o sabiá pas.
Grand pena qu'amb una camba copada poguèsse tornar trabalhar.
Son mal de costat finiguèt que lo virèt, mas ne rebalèt un brieu.
Aquò prèssa, te cal anar trapar lo mètge sens pèrdre temps.
De trepar dins la nèu tota la jornada nos ennasicàvem.
De pèrdre fòrça sang finiguèt que pertesiguèt lèu fach.
I s'entamenèt los genolhs, de s'aplatussar (de tombar) pel camin.
Ennasicat (lo nas tapat per un raumàs), parlava del nas.
Arriba que trapar freg enrauca (enrauquís, fa venir rauc).
Me soi enrauquesit (me soi enrauquit / me soi enraucat).
Me soi enraumassat (me soi enfleumat / me soi trapat un raumàs).
Un raumàs es una enflamacion del nas e de la gòrja.
Foguèt plan malaut, mas amb aquò (ça que la) se'n tirèt.
Ni per s'escagassar podiá pas ges (pas brica) anar del ventre.
Se la plaga tant te prusís, aquò marca plan que garís.
Quita pas de toscanar, que fuma tròp; fuma de gris.
Trai lo fisson de l'abelha, qu'aital lo veren s'empusarà pas.
Nos arribèt tot en combor (en reboliment) après son accident.
Tot perprés (susprès) se trobèt estirat dins la rasa (dins lo valat).
D'esperar dins la frejura d'un matin d'ivèrn s'ennasiquèt.
Quand una plaga amassa (s'infècta) se cal mesfisar.
A plan tombada sa ventresca, qu'es estat malaut a morir.
Pauc se'n manquèt que lo Pèire se copèsse lo trinquet.
Un brave refresc (una brave freg) lo forcèt a s'aliechar.
Soi esquintat ! : Soi abenat! Ne pòdi pas mai! Soi crebat!
La Rosalina, qualque càncer la rosèga despuèi dos ans.
Lo mètge li diguèt que son mal de costat èra una pleurèsi.
Cugèt ne tombar regda de véser que son òme sangnava tant.
Sa femna foguèsse pas estada malauta, seriá vengut.
L'artriti soventeja (se fa pus frequenta) abans de venir artròsi.
Una insufisença cardiaca es una manca de fonccion del còr.
A plan perdut, qu'es vengut sec coma una camba de trelha.
Una cremadura / una cremason: una brutladura / un brutlament.
Se desonçar es s'afrabar los nosèls (las articulacions) dels dets.
Norina foguèt desaurelhada (agèt una aurelha copada).
La malautiá de la vaca falorda es una pèsta calamitosa.
Un floronc es una inflamacion de la pèl que fa abscès.
Tombèt d'abocons (de morres / de nas / de morre bordon).
Periguèt (moriguèt) d'una cirròsi del fetge alcoolica.
Lo Patrici se prenguèt de drògas (de potingas) tota sa vida.
La tombada d'un mètge es tot l'espandi ont vivon sos malauts.
L'oncle aviá las morenas e ne patissiá fòrça.
Cala-te, que me balhas las morenas (que m'embèstias).
Trapèt lo mal de la mòrt qu'aviá pas encara vint ans.
Aviá la panta de beure, son fetge se quilhèt e ne moriguèt.
Se trapèt un mal de costat que metèt plan temps a virar.
Ai las cambas que molejan ; sabi pas d'ont ven aquela flaquièira.
Me seriá enfleumat, ça diguèt, e aquela fleumièira m' ensarra lo cap.
Quand òm s'afraba pel cap, lo sang i goteja gròs.
Es passat lo dich que siás estat malaut? - Tant aimi ne parlar pas!
Perqué as la man tota sang? - Perque la me siái nafrada.
Una femna capelada es una femna que pòrta capèl.
Quitèt son caracò (casaquin, casabèc), qu'aviá tròp caud.
Un casquetat es qualqu'un que s'es cargada una casqueta.
Aquela rauba li tomba a plec / li va fòrt plan a la Raquèl.
òtain) ">Catarina se prepara (s'aprèsta / s'adorna) per anar dançar.
Una canadiana es una vèsta doblada amb de forradura.
Un capèl-calitre : un capèl que revèrta un decalitre.
Un coconhon es lo pel enrotlat al dessús del copet.
As un vestit sus mesura, o pas que de confeccion?
Berret a la coquinassa : berret cargat d'un biais coquin.
Capèl a la coquinassa : que son ala es relevada sul davant.
La Justina es despenchenada que fa paur (fòrt despenchenada).
Acotrissat vòl dire malfargat / malvestit / malabilhadàs.
Una rauba rasapet es una minirauba (una rauba fòrt cortina).
Aquela rauba l'avantatja aicisèm (bravament) a la teu sòrre.
Mon papeta se cargava totjorn de camisas empesadas.
Una camiseta empesada es una camiseta amidonada.
Un colaret es una enfilada de pèrlas, d'agatas ... al torn del còl.
Es tanben una cadeneta d'aur o d'argent o de quincalha.
S'es cargat lo colar del maridatge. S'es cargat son colar d'aur.
Se cargar (se metre) la camisa, las calças, la vèsta, lo capèl.
Qualqu'un de fòrt mal vestit (abilhat) es malabilhadàs.
Se far copar la borra: se far copar lo pel pel perruquièr.
S'atrachèt (se trachèt, se mainèt) qu'aviá la bragueta dobèrta.
V òli aicesta vèsta, non pas aquesta, ni mai aquela.
Aicesta vèsta te va pas plan, pren-te puslèu aquesta.
Aquela t'anariá pas plan tanpauc, qu'es tròp grandassa.
Çò d'alà (çò que veses alà (aval) t'anariá pas tanpauc.
As plan rason, qu'aquò me va pas (aquò m'està pas).
La Victorina met mai d'una ora per s'arnescar (per se vestir).
S'abilhar d'estiu, d'ivèrn. S'abilhar de setmana, de dimenge.
Es vestit de cadajorn (de setmana) Es vestit de dimenge.
Arregussèt (rebussèt) sos cotilhons per sautar lo rèc.
Un bufal de vent (una ventada) li prenguèt lo capèl.
Vestit de cadajorn / de setmana: en tenguda de trabalh.
Vestit de dimenge: en vestits (en tenguda) de dimenge.
Se descintèt (desmarguèt la cinta) per pausar las cauças.
La Suson es totjorn artisticament descofada (despenchenada).
Se despolhar es un sinonim de se desvestir (de se desabilhar).
La Genevieva sa diadèma la portava ni mai una reina.